Türkiye'de ilaçların her biriminin izlenmesi için yapılan bir altyapıyı tanımlar. Kısa yazılımı İTS şeklindedir.

İlaç Takip Sistemi, önceden kullanılmakta olan barkod ile birlikte, ürünlerin üstüne konan ikinci bir tanımlayıcı ve bu tanımlayıcı içindeki bilgilerle sistem merkezine yapılacak bildirimlerle çalışır.

Sistem üzerinde uzun süredir çalışılmakta olup, Sağlık Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu, ilaç sektörünü temsilen sivil toplum örgütleri temsilcileri, Türk Eczacılar Birliği ve diğer sivil toplum örgütlerinin temsilcileri ile ilaç firmalarına çözüm üreten ve destek veren bazı firma temsilcilerinin katıldığı 3 toplantı sonrasında sistemin kurulmasına ve kullanılacak barkod tipinin de "Datamatrix" olmasına karar verilmiştir.

Sistem Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlanacak ve yürütülecektir.

Bu kapsamda yapılan çalışmalar; ürün ambalajları üstünde bulunacak tanımlayıcıların yeniden tespiti ve bu tanımlayıcılar yardımı ile izleme yapmak üzere veri aktarımları ile buna ilişkin standartların tespiti şeklinde iki  başlık altında toplanabilir.

Hazırlanmakta olan bir yönetmelik değişikliği ile ikincil tanımlayıcı olarak seçilen 2 boyutlu Datamatrix barkodu ürünler üzerine 2008 yılı içinde konulmaya başlanacaktır. Hazırlanan Yönetmelik değişikliği taslağı ve buna bağlı olarak hazırlanacak kılavuz incelenmek üzere burada görüşe sunulmuştur: 

Ambalaj ve Etiketleme Yönetmelik Değişiklik Taslağı  

Beşeri Tıbbi Ürünler Barkod Uygulama Kılavuzu Taslağı

Halen İlaç Takip Sistemi altyapı çalışmaları sürmektedir. TOBB-GS1 Türkiye ile barkod ve veri standartları üzerinde çalışılmaktadır. Bunun yanında dünyadaki bazı pilot projeler incelenmiştir. Türk İlaç Takip Sistemi; 29 Ekim 2007 tarihinde Londra'da yapılan “GS1 Healthcare Conference” çalışma toplantılarında tartışılmış ve “Feedback Work Teams” raporunda “Information Sharing Model 4-Central Data Base” başlığı ile yer almıştır.

Genel Müdürlüğümüzce İlaç Takip Sistemi ile ilgilenenler için bir bilgi paylaşım listesi oluşturulmuştur. Üye olmak için lutfen; ilactakip_duyuru-owner@yahoogroups.com adresine bir mail gönderiniz. 

İlgili bilgiler:

İKİNCİL İLAÇ TANIMLAYICISI: 2 Boyutlu Barkod Daha küçük alanda daha çok veri saklayan matrix yapıda bir otomatik veri tanımlayıcısıdır. İlaç ambalajlarındaki birincil tanımlayıcı olan barkod yanında ikinci bir tanımlayıcı olarak 2 boyutlu bir barkod kullanılması dünyadaki diğer çalışmalarla paralel olarak uygun görülmüştür.

İlaçlardaki ikincil tanımlayıcı şu şekilde olmasına karar verilmiştir:

Çeşitli ebatlarda ilaç dış ambalajlarına uygulanacak olan bu tanımlayıcı içeriği ilacı izlemeye imkân tanıyacak şekilde oluşturulmuştur.

İkincil tanımlayıcı ve gözle okunabilir bilgileri ürün ambalajları üstünde aşağıdaki resme benzer bir şekilde görüneceği düşünülmektedir:

TAŞIMA AMBALAJLARINDA KULLANILACAK ETİKETLER:  Ürünler taşınırken koli ya da diğer taşıma ambalajları üzerinde birer tanımlayıcı bulunması zorunlu hale gelmektedir. Taşıma ambalajı içerdiği tüm ürünlere ait bilgileri içerdiği takdirde açılmadan gittiği her noktada içeriğe ait bilgiler kolayca okunabilecektir. Böylece işlemler kolaylaşacak ve ilacın güvenilirliği artacaktır.

Taşıma ambalajlarında kullanılacak kodların ve etiketlerinin standartlaştırma çalışmaları TOBB-GS1 Türkiye ile birlikte yapılmaktadır.


Taşıma ambalajları üstüne konulacak bilgiler bir etiket şeklinde olmayabilir, doğrudan ambalaj malzemesi üzerinde de yazdırılabilir ancak her halükarda okunabilir olmalıdır.

Taşıma ambalajları üstüne konulacak etiketler ambalaj açıldıktan sonra veya içeriği değişmişse mutlaka yenilenmelidir.

RFID: (Radio Frequency Idenfification) Bir otomatik veri toplama/tanımlama aracıdır. Barkoddan farkı, bir elektronik donanım içermesidir. Bu donanım ile belirli mesafelerden verinin etiketten okunması mümkün olmaktadır. RFID tagları aktif veya pasif olarak ikiye ayrılmaktadırlar. Pasif taglar sadece okunabilmekte, aktif taglarda ise bilgiler okunup yazılabilmektedir. Aktif taglar içinde bilgisayar programı benzeri programcıklar taşıyabilmekte, bu programcıklarla çeşitli işlemler yapılabilmektedir. Örnek olarak, gerekli hallerde ortam ısısı aktif bir RFID tag içine sürekli olarak kaydedilebilmektedir.

RFID yöntemi İlaç Takip Sistemi içinde tanımlanmamıştır. Ancak ileride lojistik takip amacıyla kullanılabileceği düşünülmektedir. Beşeri ve Tıbbi Ürünler Ambalaj ve Etiketleme Yönetmeliği değişiklik taslağında taşıma ambalajları üzerine bir tanımlayıcı konulması hakkında bir hüküm geçmektedir. Bu tanımlayıcı içerikleri RFID etiketleri kullanıldığında aynen kullanılabilecek şekilde düşünülmüştür. Bu suretle, üreticiler şimdiden veya ileride taşıma ambalajları üstünde RFID etiketleri kullanabileceklerdir. Mecbur tutulmamakla birlikte, bu yöntem hem İlaç Takip Sistemi, hem de firmaların kendi stoklarının yönetimi açısından yararlı olacaktır.